Ճանապարհ դեպի լեգենդար Տաթև

«Ճանապարհ դեպի լեգենդար Տաթև»-ը հարավային Հայաստանով կատարվող ամենահագեցած ճամփորդություններից մեկն է։

Մեկ օրվա ընթացքում երթուղին ձեզ կտանի Արարատի ստորոտից՝ գինեգործական Վայոց ձոր, Նորավանքի կարմիր ժայռեր և Շաքիի ջրվեժ, մինչև Որոտանի կիրճի վրա բարձրացող հին Տաթևի վանք։

Սա պարզապես Տաթև այցելություն չէ․ ինքը՝ ճանապարհը, դառնում է ճամփորդության մի մասը, քանի որ ճանապարհին փոխվում են Հայաստանի բնապատկերները, բնությունը և պատմական դարաշրջանները։

Առաջին կանգառը կլինի Խոր Վիրապը՝ երկրի ամենահայտնի հոգևոր և պատմական վայրերից մեկը։

Ըստ եկեղեցական ավանդության, հենց այստեղ Գրիգոր Լուսավորիչն անցկացրել է շուրջ 13 տարի խոր զնդանում։ Ազատվելուց հետո նա վճռորոշ դեր է խաղացել Հայաստանի կողմից քրիստոնեության ընդունման գործում՝ IV դարի սկզբին։

Խոր Վիրապը գտնվում է Արարատ լեռան անմիջական հարևանությամբ։ Պարզ եղանակին այստեղից բացվում է Հայաստանի ամենահայտնի տեսարաններից մեկը՝ հին վանքը՝ վեհաշուք Արարատի ֆոնի վրա։

Այնուհետև կուղևորվենք Վայոց ձոր՝ Հայաստանի գինեգործական հիմնական շրջաններից մեկը։

Այստեղ մեզ սպասում է գինու տուր և համտես։

Դուք կծանոթանաք հայկական գինեգործության ավանդույթներին, ավելին կիմանաք գինու արտադրության գործընթացի մասին և հնարավորություն կունենաք համտեսելու տեղական գինիները։

Հաջորդ պատմական կանգառը կլինի Նորավանքի վանքը։

Այն գտնվում է Վայոց ձորի ամենագեղեցիկ անկյուններից մեկում՝ Ամաղուի կիրճի բարձր կարմիր ժայռերի մեջ։

Վանական համալիրը հատկապես ինտենսիվ զարգացել է XIII–XIV դարերում և սերտորեն կապված է Օրբելյան իշխանական տոհմի հետ։

Նորավանքի գլխավոր հուշարձաններից մեկը երկհարկանի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին է, որը կապված է հայ ականավոր ճարտարապետ, քանդակագործ և վարպետ Մոմիկի անվան հետ։

Անսովոր արտաքին քարե աստիճանավանդակը, միջնադարյան ճարտարապետությունը և շրջապատող կարմիր ժայռերը Նորավանքը դարձրել են Հայաստանի ամենաճանաչելի վանքերից մեկը։

Վայոց ձորից հետո ճանապարհը կշարունակվի դեպի Սյունիք։

Այստեղ կանգ կառնենք Շաքիի ջրվեժի մոտ՝ Հայաստանի ամենահայտնի ջրվեժներից մեկի մոտ։

Ջուրն ընկնում է շուրջ 18 մետր բարձրությամբ բազալտե եզրից՝ ստեղծելով հզոր, լայն հոսք ժայռերի և կանաչի միջև։

Ջրվեժի մոտ ժամանակ կլինի կարճ զբոսանքի, հանգստի և լուսանկարների համար՝ մինչև մեր մեծ ճամփորդության շարունակությունը։

Եվ վերջապես՝ Տաթև։

Ճանապարհը մեզ հասցնում է Հայաստանի ամենալեգենդար վանական համալիրներից մեկին, որը գտնվում է Որոտանի հսկայական կիրճի եզրին։

Վանքի գլխավոր եկեղեցին՝ Սուրբ Պողոս-Պետրոսը, կառուցվել է IX–X դարերում։

Միջնադարի ողջ ընթացքում Տաթևը եղել է ոչ միայն հոգևոր կենտրոն։ Այստեղ զարգացել են կրթությունը, փիլիսոփայությունը, գիտությունը, արվեստը և ձեռագրական մշակույթը։

XIV–XV դարերում վանքին կից գործել է հռչակավոր Տաթևի համալսարանը, որը դարձել է միջնադարյան Հայաստանի կարևորագույն կրթական կենտրոններից մեկը։

Վանական համալիրի ամենաանսովոր տեսարժան վայրերից մեկը Գավազանն է։

Սա շուրջ ութ մետր բարձրությամբ միջնադարյան քարե սյուն է, որը կառուցված է այնպես, որ կարող էր թեքվել ուղղահայաց դիրքից և ապա վերադառնալ ետ։

Բայց Տաթևը հնարավոր չէ հասկանալ միայն ամսաթվերով և պատմական փաստերով։

Պետք է տեսնել նրա դիրքադրությունը՝ վանքն ասես կանգնած է հսկայական կիրճի վրա՝ շրջապատված Սյունիքի լեռներով։

Հենց այստեղ էլ ավարտվում է մեր ճամփորդությունը։

Մեկ օրվա ընթացքում մենք անցնում ենք մեծ ճանապարհ՝ Արարատից մինչև հին Վայոց ձոր և Շաքիի ջրվեժ, դեպի լեգենդար Տաթև։

Ում է հարմար այս տուրը

«Ճանապարհ դեպի լեգենդար Տաթև» տուրը հարմար կլինի ճանապարհորդների համար, ովքեր ցանկանում են մեկ օրում տեսնել հարավային Հայաստանի առավելագույնը և պատրաստ են երկար, բայց շատ հագեցած ուղևորության։

Երթուղին առանձնապես հետաքրքիր է նրանց համար, ովքեր սիրում են պատմություն, հին վանքեր, լեռնային բնապատկերներ, բնություն, հայկական գինի և գեղեցիկ վայրեր լուսանկարչության համար։

Սա հիանալի ընտրություն է Սյունիք առաջին այցի համար և նրանց համար, ովքեր ցանկանում են տեսնել ոչ միայն ինքը՝ Տաթևը, այլև զգալ դեպի այն ողջ ճանապարհը՝ Արարատից մինչև հարավային Հայաստանի խոր կիրճերը։