Գյումրի. ամրոց, հավատք և պատմություն

Ճամփորդությունը սկսվում է Գյումրիից՝ Հայաստանի երկրորդ մեծ քաղաքից, առանձնահատուկ բնույթով, ճարտարապետությամբ և պատմությամբ քաղաքից։ Տարբեր ժամանակաշրջաններում այն հայտնի է եղել որպես Կումայրի, Ալեքսանդրապոլ և Լենինական։

Առաջին կանգառը կլինի Մայր Հայաստան հուշահամալիրը, որը գտնվում է քաղաքի վրայով բարձրացող բլրի վրա։ Հուշարձանը նվիրված է Հայրենական մեծ պատերազմի հաղթանակին։ Համալիրի տարածքից բացվում է Գյումրիի և Շիրակի դաշտի համայնապատկերային տեսարան։

Միանգամայն մոտակայքում է գտնվում Սև բերդը՝ Գյումրիի ամենաճանաչելի տեսարժան վայրերից մեկը։

Սև տուֆից կառուցված կլորավուն ամրոցը կառուցվել է XIX դարում, երբ քաղաքը Ռուսական կայսրության կազմում էր և կոչվում էր Ալեքսանդրապոլ։ Այն ուներ ռազմավարական նշանակություն և օգտագործվում էր քաղաքի պաշտպանական համակարգի մասնիկ որպես։

Այսօր Սև բերդը վերականգնված է և ծառայում է որպես մշակութային տարածք, որտեղ անցկացվում են համերգներ, ցուցահանդեսներ և տարբեր միջոցառումներ։

Հետո կայցելենք Յոթ Վերքի եկեղեցի՝ Սուրբ Աստվածածին, Գյումրիի գործող գլխավոր տաճարներից մեկը։

Եկեղեցին կառուցված է քաղաքին բնորոշ սև տուֆից։ Այն առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում Գյումրիի պատմության մեջ. խորհրդային տարիներին, երբ բազմաթիվ հայկական եկեղեցիներ փակ էին, տաճարը շարունակում էր գործել։

1988 թվականի ավերիչ Սպիտակի երկրաշարժի ժամանակ եկեղեցին լուրջ վնասներ է կրել։ Գմբեթների ընկած մասերը պահպանվել են տաճարի կողքին՝ որպես հիշատակ քաղաքի ժամանակակից պատմության ամենաողբերգական էջերից մեկի մասին։

Գյումրիին ծանոթանալուց հետո կուղևորվենք դեպի Առիճավանք վանք, որը գտնվում է Շիրակի մարզի Առիճ գյուղում։

Վանքի պատմությունը սկսվում է VII դարից, իսկ էական զարգացում համալիրը ստացել է XIII դարում։

Միջին դարերում Առիճավանքը եղել է ոչ միայն հոգևոր կենտրոն, այլև կրթության և ձեռագրերի արտագրման վայր։ Համալիրի ճարտարապետությունը թույլ է տալիս տեսնել, թե ինչպես է հայկական եկեղեցաշինությունը փոխվել և զարգացել մի քանի դարերի ընթացքում։

Առանձնահատուկ մթնոլորտ Առիճավանքին են հաղորդում ժայռերի և Շիրակի բաց լանդշաֆտների միջև գտնվելը։

Այս երթուղին կհարմարի նրանց, ովքեր ցանկանում են Հայաստանը տեսնել այլ տեսանկյունից՝ ոչ միայն հին վանքեր և լեռնային բնապատկերներ, այլև իր ուրույն բնույթով ու պատմությամբ քաղաք։

Մեկ օրվա ընթացքում դուք կծանոթանաք Գյումրիին, կտեսնեք մոնումենտալ Մայր Հայաստանը և XIX դարի Սև բերդը, կայցելեք քաղաքի գլխավոր տաճարներից մեկը և ճամփորդությունը կավարտեք միջնադարյան Առիճավանքում։

Տուրն առանձնապես հետաքրքիր կլինի պատմության, ճարտարապետության, քաղաքային մշակույթի և Հայաստանի միջնադարյան ժառանգության սիրահարների համար։